Kediniz Size Neden Sırtını Dönüyor?

Yanınıza geliyor, birkaç dakika oturuyor ve sonra size sırtını dönüyor. Bazen poposunu yüzünüze yaklaştırıyor, bazen de siz konuşurken pencereden dışarı bakıyor. Kedilerin bu biraz kaba görünen davranışlarının arkasında düşündüğümüzden farklı nedenler olabilir.

Kedinizle aranızda çok güzel bir ilişki olduğunu düşünüyorsunuz.

Her sabah mamasını hazırlıyorsunuz. En sevdiği oyuncağı biliyorsunuz. Koltuğun hangi köşesinde uyumayı tercih ettiğini, ne zaman sevilmek istediğini, hatta hangi ses tonuyla konuştuğunuzda size tepki verdiğini bile öğrenmişsiniz.

Sonra bir akşam yanınıza geliyor.

Sevgi dolu bir karşılaşma bekliyorsunuz.

Kediniz koltuğa çıkıyor, yanınıza oturuyor ve hiç tereddüt etmeden arkasını dönüyor.

Artık karşınızda yalnızca bir kedi sırtı var.

Üstelik gayet memnun görünüyor.

“Bana mı küstün?” diye soruyorsunuz.

Cevap yok.

Kediniz duvardaki görünmez bir noktayı incelemeye devam ediyor.

Bu sahnenin komik tarafı, biz insanların sırt dönmeyi genellikle olumsuz bir sosyal davranış olarak yorumlamamız.

Bir insan konuşurken arkasını dönerse ilgilenmediğini, uzaklaşmak istediğini veya bize kızdığını düşünebiliriz.

Ama kediler insan değil.

Onların beden dili, sosyal iletişimi ve çevreyi algılama biçimi bizimkinden oldukça farklı.

Ve bazen kedinizin size sırtını dönmesi, sizinle ilgili kötü hiçbir şey düşünmediği anlamına geliyor.

Hatta bazı durumlarda varlığınızdan rahatsız olmadığının bir göstergesi olabilir.

Ancak bunun her zaman bir güven işareti olduğunu söylemek de doğru değil.

Çünkü kedilerin beden dilinde tek bir hareketin değişmez bir anlamı yok.

1. Yanınızda rahat hissediyor olabilir

Bir kedinin kendisini güvende hissettiği ortamlarda sergilediği davranışlarla tehdit altında hissettiğinde gösterdiği davranışlar farklı olabilir.

Rahat bir kedi vücudunu gevşek tutabilir, bulunduğu yerde dinlenebilir ve çevresindeki her hareketi sürekli takip etme ihtiyacı duymayabilir.

Bu nedenle kediniz yanınıza gelip rahat bir pozisyonda oturuyor, sonra başka bir yöne dönerek dinlenmeye devam ediyorsa bu davranış bulunduğu ortamda kendisini rahat hissetmesiyle uyumlu olabilir.

Ancak yalnızca sırtını dönmesinden “Bana tamamen güveniyor” sonucunu çıkarmamalıyız.

Aynı davranış farklı koşullarda başka anlamlar taşıyabilir.

Örneğin kediniz kucağınızdan inip birkaç adım uzaklaşıyor, kulaklarını geriye çeviriyor ve gergin biçimde oturuyorsa bu, dinlenmekten çok etkileşimden uzaklaşmak istediğinin bir işareti olabilir.

Önemli olan yalnızca hangi yöne baktığı değil.

Nasıl oturduğu, kaslarının ne kadar gergin olduğu, kuyruğunu nasıl hareket ettirdiği ve bir sonraki davranışının ne olduğu.

Rahat bir sırt dönme ile rahatsız olduğu için uzaklaşma aynı şey değil.

Aradaki farkı anlamak için kedimizin bütün davranışlarını birlikte değerlendirmemiz gerekiyor.

2. Belki de yalnızca sizinle aynı yerde olmak istiyor

Kedilerle yaşayan insanların zaman içinde keşfettiği ilginç bir gerçek var.

Bazı kediler sürekli fiziksel temas istemiyor ama insanlarının yakınında bulunmayı tercih ediyor.

Siz çalışırken masanın üzerinde oturabilirler.

Kitap okurken koltuğun diğer ucuna yerleşebilirler.

Televizyon izlerken yanınıza gelip hiçbir şey yapmadan uyuyabilirler.

Bu kediler için yakınlık, her zaman sevilmek veya kucaklanmak anlamına gelmeyebilir.

Bazen yalnızca aynı ortamı paylaşmak yeterlidir.

Kediniz yanınıza geliyor ama yüzünü size çevirmiyorsa dikkati çevredeki başka bir şeye yönelmiş olabilir.

Pencereden geçen kuşları izliyor, koridordaki sesleri dinliyor veya yalnızca kendisine rahat bir pozisyon seçiyor olabilir.

Bu, sizi görmezden geldiğinin kanıtı değil.

Sizin bulunduğunuz alanı seçmiş olması da ilişkiniz hakkında bir bilgi verebilir.

Ancak burada küçük bir ayrım yapmalıyız.

Bir kedinin yanımıza oturması mutlaka sevilmek istediğini göstermiyor.

Yakınımızda olmak istemek ile dokunulmak istemek farklı tercihler.

Kedinizin bu ikisi arasında seçim yapabilmesine izin vermek, onunla daha sağlıklı bir ilişki kurmamıza yardımcı olabilir.

3. Size poposunu gösteriyorsa durum biraz farklı

Gelelim kedilerin en az diplomatik görünen davranışlarından birine.

Kediniz yüzünüze doğru yürüyor.

Sonra dönüyor.

Kuyruğunu kaldırıyor.

Ve bir anda burnunuzun hemen önünde kedinizin arka tarafı beliriyor.

İnsan sosyal kurallarına göre oldukça tuhaf bir selamlaşma.

Ama kedilerin dünyasında bu davranış her zaman kaba değil.

Kediler, sosyal iletişimlerinde yalnızca sesleri ve beden duruşlarını değil, kokuları da kullanıyor.

Birbirleriyle yakın ilişki kuran kedilerde koklaşma, sürtünme ve kuyruk yukarıda selamlaşma gibi davranışlar görülebiliyor.

Kedinizin kuyruğunu dik tutarak size yaklaşması, rahat bir beden duruşuyla yanınızdan geçmesi veya başını bacağınıza sürtmesi dostça bir sosyal etkileşimin parçaları olabilir.

Arka tarafını size doğru çevirmesi de bazı durumlarda bu selamlaşmanın devamı olabilir.

Ama her arkasını dönme davranışını bir selamlaşma saymak doğru değil.

Örneğin kediniz yalnızca yönünü değiştirip uzaklaşıyorsa bu, kokuyla iletişim kurmaya çalıştığı anlamına gelmeyebilir.

Yine de bir dahaki sefere kuyruğunu kaldırarak yanınıza geldiğinde hemen alınmanıza gerek yok.

Belki de yalnızca kendi dilinde merhaba diyordur.

Ve hayır, bu sizi onun arka tarafını sevmeye davet ettiği anlamına da gelmiyor.

4. Sevilmekten sıkılmış olabilir

Kediniz yanınıza geldi.

Başını elinize sürttü.

Siz de onu sevmeye başladınız.

Önce çenesini, sonra başını, ardından sırtını…

Bir süre sonra kediniz yönünü değiştiriyor.

Siz devam etmek istiyorsunuz.

O ise pek aynı fikirde görünmüyor.

Bu noktada sırt dönmek, etkileşime ara vermek istediğinin işaretlerinden biri olabilir.

Kedilerin fiziksel temasa yönelik tercihleri büyük farklılıklar gösteriyor.

Bazıları uzun süre sevilmekten hoşlanırken bazıları çok kısa etkileşimleri tercih ediyor.

Üstelik aynı kedi, günün farklı saatlerinde farklı davranabilir.

Sabah saatlerinde keyifle kabul ettiği bir teması akşam istemeyebilir.

Bu nedenle kedinizin size yaklaşmış olması, istediğiniz kadar sevmenize izin verdiği anlamına gelmiyor.

Özellikle kuyruk ucunun hızlı hareket etmesi, kulakların yana veya geriye dönmesi, bedenin sertleşmesi, başın elinizden uzaklaşması gibi davranışlar etkileşimden rahatsız olmaya başladığını gösterebilir.

Bazen kediler bu işaretleri çok kısa süreli sergiler.

Biz fark etmezsek uzaklaşabilir, tıslayabilir veya patileriyle teması durdurmaya çalışabilirler.

Burada yapılacak en iyi şey ısrar etmemek.

Kediniz sevilirken arkasını çeviriyor veya uzaklaşıyorsa elinizi çekin.

Devam etmek isterse yeniden yaklaşmasına izin verin.

Sevgimizin karşılıklı olması, temasın süresine yalnızca bizim karar vermemiz anlamına gelmiyor.

5. Göz göze gelmemek bazen daha rahat bir iletişim

Biz insanlar birisiyle konuşurken göz teması kurmayı önemsiyoruz.

Karşımızdaki kişi gözlerini kaçırdığında dinlemediğini veya ilgilenmediğini düşünebiliyoruz.

Ama kediler için uzun süreli, sabit göz teması bazı durumlarda tehditkâr algılanabilir.

Bu nedenle kedi dostu yaklaşım önerilerinde, hayvanın üzerine eğilmekten ve yüzüne uzun süre sabit biçimde bakmaktan kaçınılması tavsiye ediliyor.

Kedinizin başını başka yöne çevirmesi, bulunduğu ortamda doğrudan göz teması kurmamayı tercih etmesiyle ilişkili olabilir.

Ancak burada yine dikkatli olmak gerekiyor.

Başını çevirmesi her zaman bilinçli bir sosyal mesaj vermeye çalıştığını göstermiyor.

Belki gerçekten başka bir şeyi izliyor.

Belki de sadece daha rahat bir oturma pozisyonu buldu.

Bu yüzden insan davranışlarına ait anlamları kedilere doğrudan yüklemek yanıltıcı olabilir.

Onun yerine daha az müdahaleci bir iletişim kurmayı deneyebiliriz.

Kedinizin seviyesine inmek, yavaş hareket etmek, ona yaklaşma seçeneği sunmak ve istemediğinde temas etmemek bu yaklaşımın temel parçaları.

Bazen kedinizle daha iyi iletişim kurmanın yolu, sürekli onun dikkatini çekmeye çalışmaktan vazgeçmek.

6. Kuyruğu ve kulakları başka şeyler anlatıyor olabilir

Bir kedinin sırtını dönmesine anlam vermeye çalışırken en çok dikkat etmemiz gereken şeylerden biri, diğer beden dili işaretleri.

Çünkü aynı hareket farklı duygusal durumlarla birlikte görülebilir.

Rahat olabileceğini düşündüren işaretler

Kedinizin vücudu gevşekse, kulakları doğal bir pozisyondaysa, bulunduğu yerde rahatça dinleniyorsa ve günlük davranışlarını sürdürüyorsa o anda sakin olma ihtimali daha yüksektir.

Bazen gözlerini kısması veya dinlenmeye devam etmesi de bu tabloyla uyumlu olabilir.

Rahatsızlık gösterebilecek işaretler

Kuyruğunu sertçe savuruyorsa, kulakları belirgin biçimde geriye yatmışsa, vücudu gerginse, sizden uzaklaşmaya çalışıyorsa veya tıslıyorsa etkileşimi durdurmak gerekir.

Ancak tek bir kulak hareketinden veya kuyruk pozisyonundan kesin sonuç çıkarmayın.

Örneğin kulaklarını arkaya çevirmesi çevredeki bir sesi dinlemesiyle de ilişkili olabilir.

Kuyruk hareketleri de kedinin içinde bulunduğu duruma göre farklı anlamlar taşıyabilir.

Bu nedenle en doğru yaklaşım, işaretleri birbirinden bağımsız değerlendirmemek.

Kedinizin beden duruşunu, bulunduğu ortamı, sizden önce ne yaptığını ve ardından nasıl davrandığını birlikte düşünmek gerekir.

Bir anlamda kedinizin beden dilini tek bir kelimeden değil, bütün cümleden okumaya çalışmalısınız.

7. Size gerçekten kızmış olabilir mi?

“Kedim bana küstü.”

Hayvan sahiplerinin en sık kullandığı cümlelerden biri bu.

Özellikle veteriner ziyaretinden sonra, evde yapılan bir bakım işleminin ardından veya uzun süreli bir ayrılık sonrasında kedimizin bizden uzak durmasını kolayca küslük olarak yorumlayabiliyoruz.

Oysa insan ilişkilerindeki küslük kavramını doğrudan kedilere uygulamak bilimsel olarak doğru değil.

Kediler yaşadıkları deneyimlerden etkilenebilir.

Korkutucu bir olayın ardından belirli bir insana veya ortama karşı daha temkinli davranabilirler.

Örneğin kediniz için stresli bir bakım işlemini zorla gerçekleştirdiyseniz, bir süre fiziksel temastan kaçınması şaşırtıcı olmayabilir.

Ancak bu davranışı bilinçli bir cezalandırma veya intikam girişimi olarak görmek doğru değil.

Daha yararlı soru şu:

“Son günlerde kedimin kendisini daha az güvende hissetmesine neden olabilecek bir şey yaşandı mı?”

Yeni bir hayvanın eve gelişi, taşınma, yüksek sesler, alışılmadık misafirler veya zorlayıcı etkileşimler davranışlarını etkileyebilir.

Böyle durumlarda kedinin güvenli alanlarını korumak, rutinini mümkün olduğunca sürdürmek ve istediğinde uzaklaşmasına izin vermek önemlidir.

Onun size yeniden yaklaşmasını zorlamak yerine kontrolü kendisine bırakmak daha uygun olabilir.

8. Peki ya birdenbire herkese sırtını dönmeye başladıysa?

Buraya kadar anlattıklarımız çoğunlukla olağan kedi davranışlarıyla ilgiliydi.

Ancak önemli bir istisna var.

Kedinizin insanlarla ilişkisinde aniden belirgin değişiklikler ortaya çıkıyorsa bunu yalnızca karakteriyle açıklamayın.

Örneğin yıllardır kucağınızda uyuyan bir kedinin birden dokunulmak istememesi, normalde sosyal olan bir kedinin sürekli saklanmaya başlaması veya sevilirken belirgin rahatsızlık göstermesi sağlık sorunlarıyla ilişkili olabilir.

Özellikle ağrı, hareket kısıtlılığı veya başka bir fiziksel rahatsızlık, kedilerin insanlarla etkileşim biçimini değiştirebilir.

İştahsızlık, aşırı saklanma, tuvalet alışkanlıklarında değişiklik, hareket isteksizliği veya alışılmadık ses çıkarma gibi belirtiler de varsa veteriner hekime danışmak gerekir.

Buradaki önemli ayrım, sıradan bir davranışın kendisiyle daha önce görülmeyen belirgin bir değişiklik arasındaki fark.

Kediniz her zaman kendi hâlinde oturmayı seviyor olabilir.

Bu tek başına sorun değil.

Ama normalde sizinle yakın ilişki kuran bir kedi aniden sürekli uzaklaşmaya başladıysa nedenini anlamaya çalışmak gerekir.

Bazen davranıştaki değişim, fark edilmesi zor bir sağlık sorununun ilk ipucu olabilir.

Kedinizin sizinle iletişim kurmak isteyip istemediğini nasıl anlarsınız?

Kedinizin yanında küçük bir yöntem deneyebilirsiniz.

Önce yanına yaklaşmak yerine onun size yaklaşmasına fırsat verin.

Elinizi sakin biçimde uzatın, ancak kedinin yüzüne doğru ilerletmeyin.

Kediniz kendiliğinden gelip elinizi kokluyor veya yanağını sürtüyorsa kısa bir temas başlatabilirsiniz.

Özellikle yanak, çene ve baş çevresi pek çok kedinin dokunulmaktan hoşlandığı bölgeler arasında.

Birkaç saniye nazikçe sevdikten sonra durun.

Elinizi hafifçe geri çekin.

Şimdi kedinizin ne yaptığına bakın.

Yeniden başını elinize sürtüyor mu?

Size yaklaşıp temasın devamını mı istiyor?

Yoksa başka tarafa bakıyor veya uzaklaşıyor mu?

International Cat Care tarafından önerilen kısa temas ve duraklama yaklaşımı, kedinin etkileşimin devamına karar vermesine fırsat tanıyor.

Buradaki amaç kedinize bir test uygulamak değil.

Onun tercihini gerçekten fark edebilmek.

Kediniz uzaklaşıyorsa ardından gitmeyin.

Yanınızda kalıp başka yöne bakıyorsa mutlaka yeniden sevmek zorunda değilsiniz.

Belki o an istediği şey tam olarak budur:

Yakınınızda olmak, ama kendi hâlinde kalmak.

Kedilerin sessiz mesajlarını anlamak için küçük bir rehber

Kedinizin size sırtını döndüğü bir sonraki anda hemen bir anlam çıkarmak yerine şu ayrımları düşünün:

Yanınıza gelip rahatça oturuyor, sonra başka yöne bakıyorsa: Kendine rahat bir pozisyon seçmiş veya çevreyi izliyor olabilir.

Kuyruğunu dik tutup size yaklaşıyor ve arka tarafını gösteriyorsa: Dostça bir selamlaşma davranışının parçası olabilir.

Sevilirken aniden dönüyor, kuyruğunu sertçe hareket ettiriyorsa: Teması durdurmak istiyor olabilir.

Kulakları geride, vücudu gergin ve uzaklaşmaya çalışıyorsa: Rahatsız veya korkmuş olabilir. Alan tanıyın.

Normalde sosyal olmasına rağmen birden herkesten kaçınmaya başladıysa: Özellikle başka davranış değişiklikleri de varsa veteriner değerlendirmesi gerekebilir.

Bunlar kesin teşhisler değil.

Ama kedinizin hareketlerini daha doğru bir bağlamda değerlendirmenize yardımcı olabilecek ipuçları.

Çünkü hayvan davranışlarında ezberlenmiş tek bir hareketin anlamından çok, bütün davranışların oluşturduğu tablo önemlidir.

Bazen sevginin en güzel hâli, bir kedi sırtıdır

Akşam oluyor.

Koltuğa oturuyorsunuz.

Kediniz yanınıza geliyor.

Önce sizi kokluyor, sonra birkaç saniye elinize sürtünüyor.

Siz onu sevmeye başlıyorsunuz.

Ama çok geçmeden yönünü değiştirip önünüzde oturuyor.

Sizden başka tarafa bakıyor.

Bu kez alınmıyorsunuz.

Çünkü her yakınlığın göz göze olmakla, sürekli dokunmakla veya aynı davranışları tekrar etmekle ilgili olmadığını biliyorsunuz.

Bazen kediniz sizinle oynamak isteyecek.

Bazen kucağınıza çıkacak.

Bazen yalnızca yanınızda oturacak.

Bazen de başka bir odaya gidip uzun süre kendi başına kalmayı tercih edecek.

Bütün bu davranışların içinde, onu anlamak için en önemli şey tek bir harekete anlam yüklememek.

Kedinizin alışkanlıklarını tanımak, beden diline dikkat etmek ve tercih ettiği etkileşim biçimine saygı göstermek.

Bir dahaki sefere size sırtını döndüğünde bunu hemen sevgisizlik olarak görmeyin.

Belki huzurlu.

Belki meşgul.

Belki de artık sevilmek istemiyor.

Asıl güzel olan, hangisi olduğunu anlamaya çalışmanız.

Çünkü kedilerle iyi bir ilişki kurmak, her zaman yüzlerini bize dönmelerini sağlamak değil.

Bazen sırtlarını döndüklerinde bile ne anlatmaya çalıştıklarını fark edebilmek.